İleri yaş kadınlarda doğurganlık neden azalır?

Kadının yaşı arttıkça doğurganlığı da doğal olarak azalır,fakat bu azalmanın kadının kemik,cilt ve vücut organları ile az ilgisi vardır.Kadının yaşının artmasıyla doğurganlığın azalmasının ana sebebi kadın yumurtalarının yaşlanması ve kalitesini kaybetmesidir.Bu nedenle 50 veya 60 yaşındaki bir kadın genç bir kadının yumurtasını kullandığı zaman bazen hamile kalabiliyor.

Büyük ihtimalle duymuşsunuz bir kadın doğduğu zaman hayat boyu yumurtalarla doğar,yani kadın doğduktan sonra yumurta üretmez,sadece var olan yumurtaları yumurtalıktan serbest bırakır.Bu nedenle kadının taşıdığı her yumurta kadının yaşı kadar yaşlıdır.Kadın vücudunda bekleyen bir veya iki milyon yumurtaya birincil olgunlaşmamış dişi gametler denir.Olgunlaşmadıkları için henüz  bir yumurta olarak kabul edilmezler.Yani uykuda ve olgunlaşmak için gerekli hormonları bekliyorlar.Zaman geçtikçe bu olgunlaşmamış yumurtalar sürelik ölürler.Bir kız ergenliğe ulaştığı zaman doğuştan bir veya iki milyon olan yumurtaların sadece üç yüz bini veya dört yüz bini kalır.Geri kalanlar ise zamanla birlikte parçalanır ve vücut tarafından doğal bir şekilde emilir,buna atrezi denir.

Vücutta bulunan bir çok hücre kromozomların iki kopyasını içerir.Kromozomlar DNA ve genetik bilgilerimizi taşır.Bir insan her bir hücrede 23 farklı çift kromozoma yani 46 kromozoma sahiptir.Olgunlaşmamış dişi gametler bölündüğü zaman iki kopya kromozomdan tek kromozoma geçerler.Eğer dişi gamatlerde bu bölünme gerçekleşirse,artık bunlara yumurta denilir.Spermler ise her kromozomun bir kopyasına sahiptir,toplamda 23 kromozom.Böylece yumurta spermle döllendiği zaman oluşan embriyo her hücrede 23 farklı çift kromozom veya 46 kromozom taşır.

Bu özel bölünme süreci ergenlikte başlar,uyuyan gametler uyanık kalmaya başladığı zaman.Menstrual döngü başlangıcında binlerce yumurta folikülü üstün gelmek için birbiriyle yarışırlar.Bu binlerce yumurta bölünmeye başlar fakat sadece bir tanesi kazanır ve ovülasyon gününde bir tane yumurta serbest bırakılır.Yarışmaya katılan diğerleri ise ölmeye başlar.Böylece her menstrual döngüden sonra binlerce yumurtanız ölmektedir.

Dişi gametler bölünürken bazen bazı hatalar meydana gelebiliyor.Bazen kromozomlar bölünmüyor ve bir yumurta 23 yerine 24 kromozom taşıyabilir.Eğer bu yumurta sperm tarafından döllenirse oluşan embriyo bir ekstra kromozom taşıyacak.Örneğin,Down sendromlu olan insanlar bir ekstra kromozom kopyası taşır,no:21.Artan yaşla birlikte kromozomal hatalar,kromozomal fonksiyon bozuklukları ve mutasyon riski artar.Bazen yanlış kromozom bölünmeleri meydana gelebilir ve bu da bebeğin normal bir şekilde gelişmesini engelleyerek düşüğe neden olabilir.

Ayrıca zamanla birlikte yumurtayı kaplayan zar-zona pellucida-kalınlaşmaya başlar ve spermin yumurtaya nüfuz etmesini engelleyebilir,bu nedenle döllenme gerçekleşmeyebilir.

Yaşla birlikte azalan doğurganlığın birinci ve ana sebebi yumurtaların azalması ve yaşlanmasıdır.Farklı kadınlarda yumurta kaybı oranı farklı olabilir.Mesela hala 40 yaşında olup düzenli yumurtlayan kadınlar vardır.Eğer yumurtalarınızın sağlığından endişe ediyorsanız,doktorunuz bazı kan testleri ve ultrason testi yaparak size yumurtalarınız hakkında gerekli bazı bilgileri verebilir.